Ból gardła u dziecka: przyczyny, leczenie i domowe sposoby

Aleksandra Dziura

Styczeń 14, 2026

Ból gardła u dziecka to stosunkowo częsta dolegliwość. Wywołuje dyskomfort, niechęć do jedzenia i zabawy oraz niepokój u rodziców. Znalezienie przyczyny jest niezbędne do zaplanowania odpowiedniego leczenia i pozbycia się problemu. Sprawdź, jak złagodzić ból gardła u dziecka.

Ból gardła u dziecka: przyczyny

Ból gardła u dziecka może mieć różne przyczyny. Najczęściej świadczy o infekcji górnych dróg oddechowych wywołanej drobnoustrojami.

W większości przypadków są to infekcje wirusowe, które mogą powodować też katar i kaszel. Wywołują je wirusy, takie jak adenowirusy, rynowirusy, koronawirusy i wirus grypy.
Infekcje bakteryjne powodują ostry ból gardła u dziecka, któremu towarzyszy gorączka i biały nalot na migdałkach. Najczęstszą infekcją jest angina. Dyskomfort bywa bardzo silny i może powodować niechęć do jedzenia oraz ból gardła przy przełykaniu u dziecka.
Ból gardła i wysypka u dziecka mogą świadczyć o szkarlatynie, czyli bakteryjnej chorobie zakaźnej wieku dziecięcego.
Ból gardła i wymioty u dziecka mogą sugerować silną infekcję bakteryjną, zatrucie pokarmowe lub mononukleozę.

Infekcja nie jest jednak jedyną przyczyną bólu gardła u dziecka. Powodują go też czynniki środowiskowe (zwłaszcza jeśli jest to ból gardła u dziecka bez gorączki). Najczęściej jest to:

smog;
zanieczyszczone i suche powietrze;
nadwyrężenie gardła na skutek głośnego krzyku lub długiego płaczu.

Ciągły ból gardła u dziecka, który regularnie nawraca i nie ustępuje samoistnie, może być związany z alergią lub refluksem. Alergeny, takie jak kurz lub pyłki roślin, wywołują u alergików stan zapalny i stymulują produkcję histaminy. To z kolei powoduje katar, kaszel i podrażnienie gardła. Natomiast częste epizody refluksu, czyli zarzucania kwaśnej treści pokarmowej z żołądka do przełyku, drażnią śluzówki, powodują ból i pieczenie.

Sprawdź, o czym świadczą nawracające infekcje górnych dróg oddechowych u dzieci

Ból gardła u dziecka: objawy

Dzieci sygnalizują ból w różny sposób w zależności od wieku.

Ból gardła u miesięcznego dziecka może objawiać się drażliwością, płaczliwością, odmową jedzenia, częstszymi pobudkami w nocy i wzmożonym ślinieniem.
Ból gardła u rocznego dziecka jest łatwiejszy do rozpoznania, ponieważ maluch jest w stanie lepiej się porozumiewać. Warto zwracać uwagę na objawy, takie jak niechęć do jedzenia, wkładanie rączek do buzi, chrypkę lub zmiana barwy głosu.

Sprawdź, skąd się bierze chrypka u dziecka.

Dziecko w różowej koszulce podczas badania gardła drewnianą szpatułką przez lekarza

Ból gardła u dziecka: diagnostyka

Ból gardła u dziecka wymaga wizyty u lekarza, zwłaszcza gdy:

towarzyszą mu inne dolegliwości jak gorączka, wysypka, wymioty;
nie ustępuje samoistnie po kilku dniach;
stan dziecka pogarsza się z dnia na dzień.

Pierwszym elementem diagnostycznym jest wywiad dotyczący symptomów i czasu ich trwania. Następnie pediatra ocenia bolące gardło u dziecka podczas badania fizykalnego z użyciem szpatułki i latarki. Następnie może zlecić dodatkowe badania, takie jak wymaz z gardła lub pobranie krwi, które potwierdzą lub wykluczą infekcję oraz stan zapalny. W razie konieczności specjalista skieruje też dziecko do poradni laryngologicznej, alergologicznej lub gastrologicznej w celu pogłębienia diagnostyki.

Sprawdź, jak objawia się grypa u dziecka.

Jak złagodzić ból gardła u dziecka?

Leczenie bólu gardła u dziecka zależy od jego przyczyny i zawsze należy konsultować je z lekarzem. Najczęściej stosuje się:

leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe – zmniejszają objawy infekcji i poprawiają komfort dziecka;
antybiotyki – są niezbędne w przypadku infekcji bakteryjnej, np. anginy, ale nie mają zastosowania przy infekcjach alergicznych;
spray do gardła – zawiera substancje odkażające i przeciwbólowe, miejscowo znieczula i jest łatwy do podania małym dzieciom;
pastylki do ssania – działają łagodząco i powlekająco na śluzówkę.

Sprawdź leki na ból gardła i leki na gorączkę i ból.

Domowe sposoby na ból gardła u dziecka

Naturalne sposoby na ból gardła u dziecka wspierają leczenie farmakologiczne i przyspieszają powrót do zdrowia. Należy jednak dopasować je do stanu zdrowia, wieku dziecka oraz zaleceń specjalisty.

Inhalacje na ból gardła u dziecka to prosty i skuteczny sposób. Nawilżają śluzówkę, udrażniają drogi oddechowe i poprawiają komfort oddychania. Najlepiej sprawdzi się to tego specjalny inhalator i sól fizjologiczna.
Utrzymanie odpowiedniego poziomu wilgotności powietrza w domu zapobiega wysuszaniu błon śluzowych nosa i gardła. Użyj nawilżacza elektrycznego lub połóż mokre ręczniki na ciepłym kaloryferze.
Podawaj dziecku ciepłe napoje, np. ciepłą wodę z sokiem malinowym lub mleko z masłem i miodem. Unikaj bardzo zimnych i gorących napojów.
Dobrze sprawdzi się też kleik z siemienia lnianego do picia. Mielone nasiona lnu zawierają śluzy, które tworzą warstwę ochronną na podrażnionym gardle.

Ból gardła u dziecka: ile trwa leczenie?

Czas trwania leczenia bólu gardła zależy od przyczyny.

Infekcje wirusowe trwają zazwyczaj 3-5 dni. Warto podkreślić, że leki przeciwbólowe i przeciwzapalne nie skracają czasu trwania przeziębienia, a jedynie łagodzą objawy i poprawiają komfort chorego dziecka.
W przypadku zakażenia bakteryjnego objawy słabną po ok. 2 dniach od podania antybiotyku, jednak cała kuracja może trwać nawet do 10 dni.
U dzieci borykających się z alergią lub refluksem leczenie może trwać zdecydowanie dłużej, ponieważ wymaga wyeliminowania pierwotnej przyczyny.

Dowiedz się, ile trwa infekcja wirusowa u dziecka.

Ból gardła u dziecka: powikłania

Ból gardła u dziecka sam w sobie nie stanowi zagrożenia dla życia ani zdrowia. Niebezpieczne są jednak skutki nieleczonych infekcji bakteryjnych. Nieleczona angina może doprowadzić do rozwoju:

ropnia okołomigdałkowego;
zapalenia ucha środkowego;
gorączki reumatycznej;
ostrego zapalenia nerek i serca.

Szybka diagnoza i wdrożenie leczenia minimalizują to ryzyko.

Dziewczynka trzymająca dłoń na szyi podczas wizyty u lekarza, obok osoba dorosła wspierająca dziecko

Ból gardła u dziecka: profilaktyka

Profilaktyka bólu gardła u dziecka obejmuje codzienne wzmacnianie odporności oraz unikanie czynników drażniących.

Podstawa to zdrowa dieta, ruch i sen. W okresie jesienno zimowym niezbędna jest suplementacja witaminy D. Dawkowanie zależy od wieku, sposobu karmienia dziecka i poziomu witaminy D w organizmie, dlatego warto skonsultować to z lekarzem prowadzącym.
Częste mycie rąk może zapobiegać rozprzestrzenianiu się drobnoustrojów, np. w żłobku lub przedszkolu.
Szczepienia chronią przed ciężkim przebiegiem infekcji, dlatego należy przestrzegać zaleceń i harmonogramu szczepień ustalonego przez pediatrę.

Ból gardła u dziecka: najczęstsze pytania

Poznaj odpowiedzi na najczęstsze pytania dotyczące bólu gardła u dziecka.

Jak szybko wyleczyć ból gardła u dziecka?

Szybką ulgę mogą przynieść tabletki do ssania i spray do gardła. Nie eliminują przyczyny, ale łagodzą objawy i ułatwiają funkcjonowanie mimo choroby.

Kiedy z bólem gardła u dziecka trzeba iść do lekarza?

Ból gardła, biały nalot na migdałkach, podwyższona temperatura ciała, trudności z oddychaniem i przełykaniem, nadmierne ślinienie się to objawy, które wymagają pilnej wizyty u lekarza. Mogą świadczyć o anginie, która bez odpowiedniego leczenia prowadzi nawet do uszkodzenia serca lub nerek.

Jak długo trwa ból gardła u dziecka?

Ból gardła przy przeziębieniu trwa zwykle od 3 do 5 dni, po czym samoistnie słabnie. W przypadku anginy ból ulega złagodzeniu najczęściej w ciągu 2 dni od podania pierwszej dawki antybiotyki. Jeśli podrażnienie gardła wynika z reakcji alergicznych, będzie utrzymywało się tak długo, jak długo trwa kontakt z alergenem.

Ból gardła u dziecka: podsumowanie

Ból gardła u dziecka może być objawem infekcji, alergii, refluksu, a także narażenia na czynniki środowiskowe, dlatego niezbędna jest dobra diagnostyka. Leczenie zależy od przyczyny i obejmuje m.in. stosowanie leków zaleconych przez lekarza, inhalacje oraz unikanie suchego powietrza. Prawidłowa diagnoza jest gwarancją skutecznego leczenia, szybkiego powrotu do zdrowia i uniknięcia powikłań.

Źródła: